Over & methode

Waarom deze site?

Stem-advies helpt mensen om op de lange termijn te stemmen vanuit hun idealenin plaats van op losse stellingen. We willen laten zien dat populisme — een politieke stijl die de samenleving versimpelt tot “het volk” tegen “de elite” — zelden de oplossing biedt die het belooft.

Onze belofte: we sturen je niet

We brengen je niet naar een bepaalde politieke voorkeur. Ons doel is dat je je eigen idealen (her)ontdekt en die over de volle breedte van het politieke aanbod kunt herkennen. Daarom:

• beschrijven we elke partij volgens hetzelfde stramien — dezelfde velden, dezelfde structuur;
• voorzien we standpunten en spectrum-posities van bronnen;
• tonen tools altijd je afstand tot állepartijen, nooit één enkele “winnaar”.

De spectrum-methode

We plaatsen partijen op twee veelgebruikte assen uit de politicologie:

• Economisch (links–rechts): van herverdeling en een sturende overheid tot vrije markt en lage lasten.
• Sociaal-cultureel (progressief–conservatief): van nadruk op verandering en openheid tot nadruk op behoud en traditie.

Posities zijn indicatief: ze vatten een complex programma samen in twee getallen en zijn bedoeld als hulpmiddel, niet als exacte wetenschap. Raadpleeg altijd ook het verkiezingsprogramma zelf.

De geloofwaardigheidsmeter

De tool Doen wat ze beloven? vergelijkt wat een partij zelf stelde met hoe ze daarna in de Kamer stemde. Elke vastgelegde uitspraak heeft een bron (de belofte) én een bewijs (de stem of het besluit). We meten bewust woord-daad-consistentie en niet uitvoeringsgraad: een regeringspartij kan beleid uitvoeren, een oppositiepartij niet, dus alleen stemgedrag telt mee — dat is voor alle partijen gelijk meetbaar.

• Score = gewogen aandeel nagekomen uitspraken (nagekomen telt vol, deels half, niet nagekomen niet mee).
• Onder een minimumaantal toetsbare uitspraken tonen we geen score — liever geen oordeel dan een wankel oordeel.
• De ranglijst toont álle partijen volgens hetzelfde stramien; niemand wordt uitgelicht. Het is geen stemadvies en geen moreel oordeel.
• We toetsen zowel kernpunten (waar partijen doorgaans in lijn met hun programma stemmen) als dezelfde concrete moties bij álle partijen — zodat woord en daad ook kunnen botsen. Een regeringspartijis gebonden aan het regeerakkoord en stemt soms tegen een voorstel dat haar eigen verkiezingsbelofte uitvoert; dat kan een woord-daad-gat opleveren. Dat is geen vooringenomenheid maar een gevolg van besturen — de toets is voor elke partij identiek, en we forceren geen scores om de uitkomst te "balanceren".

Databronnen

• Tweede Kamer Open Data (OData API) — moties en stemmingen.
• Europees Parlement Open Data — Europese context.
• Officiële partijwebsites en verkiezingsprogramma's.

Correcties

Zie je een onjuistheid of mis je een bron? Laat het weten — we corrigeren transparant. Stem-advies is geen politieke organisatie en ontvangt geen partijfinanciering.