Hendrikus Colijn

Hendrikus Colijn (1869–1944) was vanaf 1920 leider van de ARP en meermalen minister-president in het interbellum. Vóór zijn premierschap was hij beroepsofficier, minister van Oorlog, directeur bij de Bataafsche Petroleum Maatschappij en de Koninklijke/Shell-groep, en als minister van Financiën (1923–1926) verantwoordelijk voor een streng bezuinigingsbeleid.

Zijn eerste kabinet (1925–1926) viel al na drie maanden, toen de Tweede Kamer in de nacht van 10 op 11 november 1925 een amendement aannam om de subsidie voor het gezantschap bij het Vaticaan te schrappen. Na de verkiezingswinst van de ARP in april 1933 vormde hij een buitenparlementair 'crisiskabinet' met ministers uit vijf partijen om de economische crisis te bestrijden; het premierschap van 1933 tot 1939 omvatte vijf afzonderlijke kabinetten (Colijn II t/m V). In september 1936 liet het kabinet-Colijn III de gouden standaard los, wat tot een devaluatie van de gulden leidde; in 1937 werd het ministerie van Algemene Zaken gevormd, waarvan hij zelf minister werd. Het vijfde kabinet-Colijn, een kabinet zonder parlementaire binding, viel in de zomer van 1939 al na dertien dagen door de motie-Deckers.

In het collectieve geheugen is hij vooral verbonden met de (vaak verkeerd begrepen) gepopulariseerde uitspraak "Gaat u maar rustig slapen", een verkorting van een geruststellende radioboodschap van 11 maart 1936, kort na de Duitse bezetting van het Rijnland, die later ten onrechte met de Duitse inval van 1940 in verband werd gebracht. Als hoofdredacteur van De Standaard typeerde hij het naziregime kort na die inval als "een goddeloos machtsregime".